
Арыс аудандық орталық ауруханасының стомотолог дәрігері Н.Жақсыбаеваның “Ауыз қуысының күтімі және тіс гигиенасы” тақырыбында балаларға кеңес берілді.
Ауыз қуысы – адам денсаулығының айнасы. Ол тек тағам қабылдайтын ғана емес, сондай-ақ сөйлеу мен дем алуға да қатысады. Сондықтан оның тазалығы мен күтімі өте маңызды. Тіс пен қызыл иектің аурулары – денсаулыққа тікелей әсер ететін мәселелердің бірі. Мұның алдын алу үшін күнделікті ауыз қуысының дұрыс гигиенасын сақтау қажет.
Тіс гигиенасының негізгі ережелері:
1. Тісті күніне кемінде екі рет тазалау
Таңертең және кешке арнайы тіс пастасын пайдаланып, тісті мұқият тазалау қажет. Тазалау кезінде тіс қана емес, тілді де щеткамен сүртіп өту керек, өйткені тілде де бактериялар жиналады.
2. Тіс щеткасын дұрыс таңдау
Тіс щеткасы жұмсақ немесе орташа қатты болуы керек. Өте қатты щетка қызыл иекті зақымдауы мүмкін. Әр 2-3 ай сайын щетканы ауыстырып отыру ұсынылады.
3. Тіс жібін (зубная нить) қолдану
Тіс жібі – екі тістің арасындағы азық қалдықтарын тазартуға арналған құрал. Ол тісті щеткамен жете алмайтын жерлерден тазартып, кариестің алдын алады.
4. Ауыз шайғыш сұйықтықтарды қолдану
Арнайы ауыз шайғыш ерітінділері ауыздағы бактерияларды жойып, жағымсыз иістің алдын алады. Олар тісжегіні болдырмауға көмектеседі.
5. Тамақтан кейін ауызды шаю
Көп жағдайда тамақ қалдықтары тіс арасында қалып қояды. Соның салдарынан бактерия көбейіп, тісжегі дамуы мүмкін. Сол себепті әр тамақтан кейін ауызды таза сумен шаю өте пайдалы.
6. Тәтті тағамдарды азайту
Қант пен тәттілер – тісжегіге себепші басты факторлар. Олар бактериялардың көбеюіне ықпал етеді. Сондықтан тәтті тағамдарды шектеу – тіс денсаулығы үшін маңызды.
7. Жылына екі рет стоматологқа көріну
Тісті ауырғанын күтпей, маманға үнемі барып тұру керек. Бұл тіс ауруларын ерте кезеңде анықтап, дер кезінде емдеуге мүмкіндік береді.
8. Дұрыс тамақтану
Сүт өнімдері (айран, ірімшік), көкөністер мен жемістер тіс үшін пайдалы. Олар кальций мен басқа да маңызды элементтерге бай.
Қызыл иек күтімі де маңызды
Қызыл иек – тісті ұстап тұрған тін. Егер ол қабынса немесе әлсіресе, тіс те шайнау кезінде ауырып, түсіп кетуі мүмкін. Қызыл иекті массаж жасап, витаминдермен байытылған тағамдарды тұтыну пайдалы.
Балаларға ауыз қуысы күтімін үйрету
Бала кезден бастап дұрыс тіс тазалау мәдениетін қалыптастыру қажет. Балаға арнайы жұмсақ щетка мен балаларға арналған паста таңдалып, тісін бірге тазалауға көмектесу маңызды.
Қорытынды:
Ауыз қуысының тазалығы – жалпы денсаулықтың кепілі. Уақтылы күтім жасап, қарапайым гигиеналық ережелерді сақтай отырып, тіс пен қызыл иек ауруларының алдын алуға болады. Әдемі күлкі мен жағымды тыныс – дұрыс күтімнің нәтижесі.
