29 Қазан – Дүниежүзілік инсультпен күрес күні.

 Денсаулығыңызды сақтаңыз — өмір өз қолыңызда!Инсульт — бұл ми қан айналымының кенеттен бұзылуы салдарынан мидың белгілі бір бөлігіне қан жеткізілмеуі немесе керісінше, миға қан құйылуы нәтижесінде пайда болатын ауыр ауру. Бұл жағдай мидың жасушаларының өліміне әкеледі және адамның қозғалысы, сөйлеуі, есте сақтау қабілеті мен сана-сезіміне қатты әсер етуі мүмкін. Инсульт медициналық тұрғыда өте қауіпті және дер кезінде көмек көрсетілмесе, өмірге қауіп төндіреді немесе адамды мүгедек қалпында қалдыруы ықтимал.

Инсульттің екі негізгі түрі бар: ишемиялық инсульт және геморрагиялық инсульт.
Ишемиялық инсульт — ми тамырларының тромб немесе эмболия арқылы бітелуінен туындайды. Бұл кезде ми жасушаларына оттегі мен қоректік заттар жетпей, жасушалар өле бастайды. Инсульттің шамамен 80%-ы осы түрге жатады.
Геморрагиялық инсульт — қан тамырының жарылып, миға немесе оның қабықтарының арасына қан құйылуынан болады. Бұл түрі сирек кездеседі, бірақ өте қауіпті, себебі ми тінінің қысымға ұшырауына және тез өлуіне әкеледі.

Инсульттің негізгі себептері:
– Артериялық гипертония (жоғары қан қысымы);
– Қант диабеті;
– Қандағы холестериннің жоғары болуы;
– Темекі шегу және алкогольді көп қолдану;
– Стрестік жағдайлар мен дұрыс тамақтанбау;
– Семіздік және қозғалыстың аздығы;
– Тұқым қуалайтын бейімділік.

Инсульттің белгілері:
– Беттің, қолдың немесе аяқтың кенеттен жансыздануы, әлсіздік;
– Сөйлеудің бұзылуы немесе мүлде сөйлей алмау;
– Көрудің нашарлауы;
– Бас айналу, тепе-теңдікті жоғалту;
– Қатты бас ауруы;
– Сананың шатасуы немесе есінен тану.

Инсульт болған сәтте жедел көмек көрсету өте маңызды. Егер адамда жоғарыдағы белгілер байқалса, бірден жедел жәрдем шақыру қажет (103 нөмірі бойынша). Уақыт – шешуші фактор: алғашқы 3–4 сағат ішінде медициналық көмек көрсетілсе, адамның сауығып кету мүмкіндігі жоғары.

Инсульттен кейін науқасқа ұзақ реабилитация қажет. Бұл кезеңде физиотерапия, логопедиялық көмек, емдік жаттығулар мен психологиялық қолдау үлкен рөл атқарады. Инсульттің алдын алу үшін қан қысымын бақылау, дұрыс тамақтану, спортпен шұғылдану және зиянды әдеттерден бас тарту қажет.

Инсульт – өмір салтымен байланысты аурулардың ең қауіптілерінің бірі. Оны ерте анықтау және алдын алу – денсаулықты сақтаудың басты кепілі.