
Киста – адам ағзасындағы әртүрлі тіндер мен мүшелерде пайда болатын, іші сұйықтықпен, қою затпен немесе басқа да құраммен толуы мүмкін қапшық тәрізді түзіліс. Киста дененің кез келген бөлігінде, соның ішінде аналық безде, бүйректе, бауырда, сүт безінде, қалқанша безде және басқа мүшелерде кездеседі.
Кистаның пайда болу себептері әртүрлі. Оларға гормондық өзгерістер, қабыну үдерістері, инфекциялар, бездердің өзектерінің бітелуі және туа біткен ерекшеліктер жатады. Кейбір кисталар ешқандай белгі бермей, медициналық тексеру кезінде кездейсоқ анықталады. Ал көлемі үлкейген жағдайда ауырсыну, ісіну, қысым сезімі және тиісті мүшенің қызметінің бұзылуы байқалуы мүмкін.
Кистаның белгілері оның орналасқан жеріне байланысты болады. Мысалы, аналық без кистасы іштің төменгі бөлігін ауыртуы немесе етеккір циклін өзгертуі мүмкін. Бүйрек кистасы көбіне белгісіз өтеді, бірақ кейде бел тұсының ауыруына әкеледі. Терідегі киста ісік тәрізді түйін ретінде көрінуі мүмкін.
Кистаны анықтау үшін дәрігер науқастың шағымдарын тыңдап, қажет болған жағдайда ультрадыбыстық зерттеу (УДЗ), компьютерлік томография немесе басқа да тексерулер тағайындайды. Емдеу тәсілі кистаның түріне, көлеміне, орналасуына және науқастың жағдайына байланысты таңдалады. Кейбір кисталар өздігінен жойылады немесе тек бақылауды қажет етеді. Ал көлемі ұлғайған, асқынған немесе күмәнді белгілері бар кисталарға дәрі-дәрмекпен емдеу не хирургиялық араласу қажет болуы мүмкін.
Кистаны өз бетінше емдеуге, сығуға немесе тесуге болмайды. Егер қатты ауырсыну, дене қызуының көтерілуі немесе кенеттен жағдайдың нашарлауы байқалса, шұғыл медициналық көмекке жүгіну қажет.
Қорытынды: киста – әрдайым қауіпті ауруды білдірмейтін түзіліс. Дегенмен, оның түрін анықтап, асқынудың алдын алу үшін дәрігерге уақытылы қаралу маңызды.