Өз кезегінде мамандар жастар арасында салауатты өмір салтын қалыптастыру бағытындағы жұмыстарды жандандыруға күш салу керектігін айтып өтті.АИТВ (адамның иммун тапшылығы вирусы) — адамның иммундық жүйесін зақымдайтын және оның жұқпалы ауруларға, қатерлі ісіктерге қарсы күресу қабілетін төмендететін вирус. Бұл инфекция қазіргі таңда әлем бойынша маңызды медициналық және әлеуметтік мәселе болып отыр. АИТВ жұқтырған адам дер кезінде ем қабылдамаса, оның ауруы ЖИТС-ке (жүре пайда болған иммун тапшылығы синдромы) айналуы мүмкін.
АИТВ қан арқылы, жыныстық қатынас кезінде және анадан балаға жұғуы мүмкін. Вирус зақымдалған қанмен, ине немесе шприц арқылы, сондай-ақ жыныстық қатынас кезінде қорғанусыз әрекет жасағанда беріледі. Жүкті әйел АИТВ жұқтырған жағдайда, вирус баласына жүктілік, босану немесе емізу кезінде өтуі ықтимал. Ал күнделікті тұрмыстық қатынастарда — қол алысу, құшақтау, ыдыс-аяқ немесе киім арқылы вирус жұқпайды.
АИТВ ағзаға түскен соң, алдымен иммундық жүйенің негізгі жасушалары – CD4 лимфоциттерін зақымдайды. Бұл жасушалар ағзаны аурулардан қорғайтын басты қорғаныш механизмінің бөлігі болып табылады. Вирус көбейген сайын бұл жасушалар азайып, адам түрлі инфекцияларға төзімсіз болады. Симптомдар бірден білінбеуі мүмкін, кейде вирус ұзақ жылдар бойы «жасырын» күйде жүреді.
АИТВ-ның негізгі белгілеріне ұзақ уақыттық әлсіздік, дене қызуының көтерілуі, түнде терлеу, салмақтың азаюы, лимфа түйіндерінің ісінуі жатады. Бірақ бұл белгілер басқа ауруларда да кездесуі мүмкін, сондықтан нақты диагноз тек арнайы зертханалық тест арқылы қойылады.
АИТВ-ға қарсы толық ем жоқ, бірақ антиретровирустық терапия (АРВТ) бар. Бұл емдеу тәсілі вирустың дамуын баяулатып, адамның өмір сапасын жақсартады. АРВТ қабылдаған адам ұзақ өмір сүріп, басқаларға вирус жұқтыру қаупін едәуір азайтады.
АИТВ-ның алдын алу үшін қауіпсіз жыныстық қатынас жасау, бір реттік стерильді құралдарды пайдалану, қан мен биологиялық сұйықтықтармен жұмыс істегенде сақтық шараларын сақтау маңызды. Сондай-ақ, жүктілік кезінде әйелдерге арнайы тест тапсырып, вирус анықталған жағдайда дер кезінде ем алу қажет.
Қоғамда АИТВ жұқтырған адамдарға кемсітушілікке жол бермеу керек. Олар толыққанды өмір сүре алады және дұрыс емделсе, вирустың таралуы тоқтатылады. АИТВ-мен күрес — әр адамның жауапкершілігі мен қоғамның бірлігін қажет ететін маңызды іс.
